वाराणसीतील व्यावसायिक मनीष गुप्ता यांच्यासोबत जे घडले, ते केवळ एका व्यक्तीचा मृत्यू नाही, तर समाजातील माणुसकी आणि सुरक्षिततेच्या भावनेचा खून आहे. एका निष्पाप माणसाला, जो इतरांना मदत करण्यासाठी ओळखला जात असे, त्याला ज्या पद्धतीने आपल्या प्राणाला मुकावे लागले, ते पाहून आजही अंगावर काटा येतो.
मदतीचा हात देणाऱ्याची क्रूर थट्टा
मनीष गुप्ता हे एक यशस्वी व्यावसायिक होते. त्यांच्या ओळखीच्या लोकांच्या मते, ते नेहमीच 'जेन्युइन' मदत करण्यासाठी तत्पर असत. मात्र, ज्या समाजात आणि ज्या परिस्थितीत त्यांनी मदतीचा हात पुढे केला, तिथेच त्यांच्यावर काळाने घाला घातला. एका बाजूला मदतीची भावना आणि दुसऱ्या बाजूला जमावाचा हिंसक चेहरा (Mob Lynching) किंवा पोलीस प्रशासनाची अरेरावी, यात एका सामान्य माणसाचा बळी गेला.
अन्यायाची दुसरी बाजू: गुन्हेगारांना मोकळे रान?
या प्रकरणातील सर्वात क्लेशदायक बाब म्हणजे न्यायव्यवस्थेतील तफावत. एका बाजूला मनीष यांच्यासारख्या सुसंस्कृत व्यक्तीचा जीव जातो, तर दुसऱ्या बाजूला या गुन्ह्यात सामील असलेले किंवा अशाच प्रकारचे 'जघन्य' (Heinous) गुन्हे करणारे लोक जामिनावर बाहेर फिरतात.
न्यायाची प्रतीक्षा: जेव्हा रक्षकच भक्षक बनतात किंवा जमाव स्वतःच्या हातात कायदा घेतो, तेव्हा लोकशाहीचा चौथा स्तंभ डळमळीत होतो.
कुटुंबाचे नुकसान: मनीष यांच्या निधनाने केवळ भारताने एक होतकरू व्यावसायिक गमावला नाही, तर एका पत्नीने आपला पती आणि मुलांनी आपला पिता गमावला आहे.
"आज त्यांची पत्नी आणि मुले एकाकी लढा देत आहेत. एका हसत्या-खेळत्या कुटुंबाला उद्ध्वस्त करणाऱ्या या गुन्ह्याला समाज म्हणून आपण कधी विसरू शकणार नाही."
ही वेळ विचार करण्याची आहे
एका व्यावसायिकाच्या हत्येमुळे देशाच्या आर्थिक आणि सामाजिक संरचनेला मोठी हानी पोहोचते. जर समाजात मदत करणाऱ्यांनाच लक्ष्य केले जाणार असेल, तर भविष्यात कोणीही कोणाच्या मदतीला धावून येण्याचे धाडस करणार नाही.
महत्त्वाचे प्रश्न:
गुन्हेगारांना कायद्याचा धाक का उरलेला नाही?
ज्यांच्यावर जबाबदारी आहे, तेच लोक निर्दोष लोकांच्या जीवावर का उठतात?
मनीष गुप्ता यांच्या कुटुंबाला मिळणारा न्याय हा केवळ कागदावरच राहणार का?
हा केवळ एका मनीष गुप्ता यांचा प्रश्न नाही, तर हे आपल्या सुरक्षिततेचे प्रतिबिंब आहे. जर आपण आज आवाज उठवला नाही, तर उद्या मदतीसाठी पुढे येणारा प्रत्येक हात भीतीने मागे घेतला जाईल.
न्याय केवळ शिक्षा देण्यात नसून, तो पुन्हा अशा घटना घडू नयेत यासाठी जरब बसवण्यात आहे.
अश्विनीकुमार